Προσωπικές απόψεις

Μπατζάκια με περιεχόμενο...

Τον τελευταίο καιρό όλο και πιο συχνά διαβάζω και ακούω την έκφραση «εγώ είμαι άντρας με παντελόνια»...

Τον τελευταίο καιρό όλο και πιο συχνά διαβάζω και ακούω την έκφραση «εγώ είμαι άντρας με παντελόνια» και ασφαλώς εννοούν πως είναι ντόμπρος , ειλικρινής , μάγκας , παλικάρι και άλλα παρόμοια! Η φράση καλό είναι να βρεθεί στο …κρεβάτι του ψυχαναλυτή για να αναλυθεί αυτή η υπερανδρώδης υπεροψία που μας λέει κοντολογίς πως όλα αυτά τα χαρακτηριστικά (της ντομπροσύνης , της εντιμότητας ,της ειλικρίνειας , της μαγκιάς) είναι υπόθεση αποκλειστικά ανδρισμού, αφού σε παντελόνια αναφέρονται και όλοι γνωρίζουμε τι …κατοικεί εκεί μέσα.

Η γυναίκα είναι ασφαλώς έξω από αυτό το σκεπτικό και δημιουργείται η εντύπωση πως όσοι επικαλούνται τις παραπάνω «αρετές»
απαξιώνουν την γυναικεία οντότητα στο έπακρο!
Την ακούω (τη φράση) πολύ συχνά και παντού! Όχι μόνο στις κατ’ ιδίαν συζητήσεις αλλά και δημόσια, από πρόσωπα που – υποτίθεται – είναι υποχρεωμένα να σέβονται τουλάχιστον την αισθητική του λόγου και των λέξεων… Ένα κραυγαλέο παράδειγμα θεσμικού παράγοντα που το διατυμπανίζει συχνά βαφκαλιζόμενος είναι ο Νομάρχης Θεσσαλονίκης, αξιότιμος κύριος Π. Ψωμιάδης που ως φαίνεται τον τύπο της φράσης τον κατέχει από τη νυχτερινή πιάτσα όταν είχε χρηματίσει τραγουδιστής της νύχτας… Πολλές φορές, αναφερόμενος στους πολιτικούς του αντιπάλους , αναφέρει για τον εαυτό του  πως  τα παντελόνια του «δεν είναι άδεια», προφανώς εννοώντας πως οι αντίπαλοί του «εκεί μέσα» δεν έχουν τίποτα…
Δε γνωρίζω πάντως εάν το όλο πράγμα είναι φαιδρό ή σοβαρό. Η απόφασή μου να αναφερθώ αυτή τη φορά στις «Αναστροφές» πάνω σε ένα τέτοιο θέμα, έχει να κάνει με την συνεχώς διογκούμενη πενία της γλώσσας σε μία εποχή που η τηλεοπτική εκφορά του ελληνικού λόγου και των λέξεων, φτωχαίνει τη νόηση και απλώνει καθεστώς σκοτεινό στους πολίτες , όλων των γενεών και όλων των κοινωνικών τάξεων.
Για …περιεκτικά παντελόνια,  ακούω από τους οπαδούς ποδοσφαιρικών ομάδων, από φαντάρους στα στρατόπεδα, από το κύκλωμα της νυχτερινής τραγουδιστικής πιάτσας , από κίτρινους πολιτικούς και από όποιον μπορεί να βάλει ο νους, που θέλει να υπογραμμίσει (και να προβάλει) την δική του υπεροχή στο ζήτημα της …μαγκιάς σε όλα τα επίπεδα. (Ένας άνδρας δεν φοβάται, δεν διστάζει, δεν κλαίει, δεν λυγίζει…) Τα ξέρουμε όλα αυτά και μας πνίγουν. Είναι γραφικά και πολλές φορές γελάμε. Εμπνέουν και τους σκιτσογράφους μας. Τους συγγραφείς των επιθεωρήσεων. Ορίζουν χαρακτήρα. Δημιουργούν τρόπο ζωής. Υπογραμμίζουν έναν τρόπο ηθογραφίας. Είναι όμως  αποπνιχτικά όλα αυτά όσο και να μας διασκεδάζουν κατά βάθος…
Ζούμε στην εποχή που όλα περνούν και επιβάλλονται στο κοινωνικό υποσυνείδητο. Ο Ψωμιάδης «με τα παντελόνια του» είναι μία λεκτική «καρικατούρα» αργκό που από το βήμα της τηλεοπτικής εξουσίας αναπαράγει την παγιωμένη πλέον εκφορά λόγου της πιάτσας. Έκανε χρήση μιας φράσης που συνεχώς κερδίζει έδαφος και από τη στιγμή που επεκτείνεται θα πολιτογραφηθεί στο ελληνικό λεξικό…
Εδώ όμως , ο γλωσσολόγος Γιάννης Χάρης, στο βιβλίο του  «Η γλώσσα, τα λάθη και τα πάθη» (εκδ. Πόλις) γλωσσολογικά έχει αντίθετη άποψη και γράφει κάτι που θα πρέπει να το προσέξουμε: «Γενικότερα –γράφει- οτιδήποτε ξεφεύγει, που σημαίνει οτιδήποτε ξεφεύγει από το βιβλίο, άρα από τον έλεγχό μας, τρόμο μας προκαλεί και μόνο. Και εν προκειμένω την αργκό δεν την δημιουργούμε εμείς. Ποτέ η αργκό δεν δημιουργείται στο γραφείο και με τα σοφά μας λεξικά. Άρα, μας είναι ξένη και εχθρική –αυτή και μαζί οι φορείς και οι δημιουργοί της.»
Τι είναι λοιπόν αυτό που βρίσκω ενοχλητικό στα «μπατζάκια με περιεχόμενο»; Θα σταθώ μονάχα στην τζάμπα μαγκιά των …καθώς πρέπει υψηλών προσώπων που με αυτόν τον τρόπο θέλουν να περάσουν το μήνυμά τους.
Στην τζάμπα μαγκιά της αντιαισθητικότατης επικοινωνιακής τους τακτικής.

Νότης Μαυρουδής
(16-5-05)