ΕΡΩΤΗΣΗ:

«Πολλοί αναλυτές –κυρίως στις αναπτυγμένες χώρες– θεωρούν ότι αξίες όπως η δημοκρατία, η ισότητα και τα ανθρώπινα δικαιώματα έχουν γίνει πλέον παγκόσμιες. Πιστεύετε ότι υπάρχουν ιδιαίτερες ελληνικές αξίες και πώς αυτές επηρεάζουν το παρόν και το μέλλον της ταυτότητας των Ελλήνων;»

ΑΠΑΝΤΗΣΗ:

Α, ναι, υπάρχουν η δημοκρατία, η ισότητα και τα ανθρώπινα δικαιώματα. Και αυτά λειτουργούν με τον «δικό μας τρόπο»εδώ, στην δημοκρατική Ελλάδα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων! Είναι αυτονόητο πως στην κάθε χώρα, στην κάθε Ήπειρο, είναι έννοιες με διαφορετική αντίληψη, ανάλογα με την ιστορία και την κουλτούρα της κάθε χώρας περί αυτών των όρων.

Ο στόχος σήμερα εδώ, στη χώρα μας, δεν είναι η δημοκρατία αλλά η ποιότητά της και η προστασία της από τα αντίθετά της, που υποβόσκουν καθημερινά και της κατατρώγουν το σαρκίο. Για παράδειγμα, ένα απόστημα της δημοκρατίας μας μπορεί κάποιος να βρει στην κατακτητική δύναμη εξουσίας των ΜΜΕ (ιδιαίτερα της τηλεόρασης στην πλειοψηφία της). Με την πλαστική σημαία της «ελευθερίας της έκφρασης», πολλές φορές, η ποιοτική δημοκρατία, που είναι το ζητούμενο της μεταπολιτευτικής περιόδου, υφίσταται φθορές και τραύματα (βλέπε κραυγαλέο λαϊκισμό επί μέρους εκπομπών, καθώς και παρατεταμένη σκανδαλολαγνεία).

Η δημοκρατία, περισσότερο από άλλοτε, έχει ανάγκη από νέες πολιτικές και ιδεολογίες, που θα δώσουν διαφορετική ώθηση και κατάλληλο οξυγόνο για τον σύγχρονο άνθρωπο. Η δημοκρατία, είναι αναγκασμένη να παίρνει δυνάμεις και έμπνευση από το «νερό» του πολιτισμού. Εκ των πραγμάτων συνάγεται πως, οι έννοιες δημοκρατία –Πολιτισμός είναι σαν την κότα και το αυγό. Άγνωστο ποιο γεννάει ποιο…

Η ισότητα και τα ανθρώπινα δικαιώματα είναι παράγωγα και αυτά της ποιότητας της δημοκρατίας (και του πολιτισμού της). Στην εποχή μας, με τα ανοιχτά σύνορα και τις διαφορετικές γεωγραφικές και πληθυσμιακές ισορροπίες, ο όρος «ανθρώπινα δικαιώματα» καθορίζει συγχρόνως και την συλλογική μας δημοκρατική συνείδηση.

Η Ελλάδα και ο κόσμος της, η συνείδηση των πολιτών της, έχει να παλέψει με το περιεχόμενο των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Μια έννοια που στηρίζεται στο παμπάλαιο δόγμα: «ο άνθρωπος για τον άνθρωπο». Η τήρηση των κανόνων δικαίου στα ανθρώπινα δικαιώματα και στην ισότητα, είναι σίγουρο πως μπορεί να ανατρέψει την ιδιωτική μας καθημερινότητα. Και τα δύο δεν κρύβονται. Είναι καθημερινά μπροστά μας. Τα βλέπουμε να καταπατώνται καθημερινά από την τυφλή κρατική καταστολή, καθώς και από την αδιαφορία προς αυτά της πολυνομίας της νομικής προστασίας. Παράλληλα, στην εποχή μας, παρατηρούνται συχνά φαινόμενα καταπάτησης ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ισότητας, από τους ίδιους τους πολίτες, ιδιαίτερα όταν εμφανίζονται να κακομεταχειρίζονται αλλοδαπούς, συμμετέχοντας στην ποικιλόμορφη εκμετάλλευση τους.

Θα επαναλάβω πως η δημοκρατία με τα ανθρώπινα δικαιώματα και την ισότητα, είναι η βάση του σύγχρονου πολιτισμού. Είναι τα συγκοινωνούντα δοχεία που το ένα αιμοδοτεί το άλλο, σε μια εποχή σαν τη δική μας, του Internet και των επικοινωνιών που, τις περισσότερες φορές, διαπιστώνουμε πως δεν υπάρχει καμία επικοινωνία!